Schrijvers van beleidsteksten zijn vaak op zoek naar de juiste woorden om de lezer mee te nemen. Creatief nadenken over een beeld levert soms meer op. Alexander Pechtold deed dit in 2009 succesvol. En ook Florence Nightingale koos voor beeld om haar boodschap over te brengen.  Jeremy Corbyn deed het minder handig in ’traingate’, vorige week. Vier voorbeelden van geslaagde en minder geslaagde beeldtaal.

Traingate: beeldtaal ontmaskerd

  1. Minder geslaagde beeldtaal: traingate
    In een video, een opname van 16 augustus jl., liet Jeremy Corbyn  zien dat hij op de grond moet zitten in de overvolle treinen. De spoorwegen en zijn personeel doen hun best, maar de Labourleider betoogt dat het beter is om de Britse spoorwegen weer te nationaliseren.
    Richard Branson ontmaskerde het misleidende beeld. Hij is eigenaar van Virgin Trains, dat het treinvervoer verzorgt van Londen naar zowel Noordwest als Noordoost Engeland. Hij maakte beelden van een veiligheidscamera openbaar waarop te zien is dat het treinleed van Corbyn best meeviel. Het Britse twitter ontplofte hierop, zie #traingate.

Traingate: beeldtaal ontmaskerd

 

  1. Geslaagde beeldtaal: de rapporten zijn al geschreven
    16 september 2009, de Algemene Beschouwingen. CDA-fractieleider Van Geel kondigt aan dat adviesgroepen nog meer cijfers gaan produceren. D66-leider Alexander Pechtold loopt demonstratief met een hoge stapel rapporten naar een interruptiemicrofoon.
Pechtold met beleidsrapporten

Alexander Pechtold bij de Algemene Beschouwingen 2009

“Dit is de oogst van dit kabinet aan onderzoek,”

interrumpeert Pechtold.

“En u stelt nu voor: een breed maatschappelijke discussie waarin we twintig werkgroepen van ambtenaren aan het werk zetten. Dit is het. Wanneer gaat u na tweeënhalf jaar stilstand beleid maken, keuzes maken?”

Van Geel reageert: “Mevrouw de voorzitter, dat is een karikatuur van de discussies die gevoerd zijn. (…) Dus ik heb niets aan afzonderlijke rapporten alleen, ik wil een samenhangend verhaal…” Pechtold onderbreekt hem en zegt gevat:

“Zal ik er een nietje doorheen slaan?”

  1. Geslaagde beeldtaal: een diagram dat de boodschap vertelt
    Florence Nightingale was een Brits verpleegkundige, sociaal hervormer, statistica en mystica (bron: Wikipedia). Zij is vooral bekend als verpleegkundige en wordt zo ook meestal afgebeeld.
Florence_Nightingale

Florence Nightingale

Tijdens de Krimoorlog  bood Florence haar diensten aan om zieke en gewonde Britse soldaten te verplegen. Hoewel zij een betere zorg voor gewonde soldaten bereikte, stierven juist in haar ziekenhuis relatief de meeste soldaten. Een defecte riolering bleek de oorzaak. Uit haar onderzoek bleek dat er in het algemeen meer soldaten overleden door de slechte hygiënische omstandigheden dan door oorlogswonden.

Ze ging het land door om ziekenhuizen te overtuigen van deze theorie, maar stuitte op onbegrip. Daarop zocht ze naar een andere manier om haar boodschap kort en krachtig over te brengen: het pooldiagram.
DiagramFN

Het pooldiagram van Florence Nightingale

Dit cirkeldiagram geeft de relatie weer tussen de sterfgevallen en de oorzaak ervan. Het blauwe vlak geeft de sterfte weer die een gevolg is van infecties. Het rode vlak geeft sterfgevallen weer die andere oorzaken hebben. Met dit diagram lukte het Nightingale haar boodschap over het voetlicht te brengen.

  1. Minder geslaagde beeldtaal: DRIP (Dynamisch Route Informatie Paneel) In Tekstblad van maart 2016 geeft Eric Tiggeler een voorbeeld van een minder geslaagde afbeelding: de grafische informatieborden die je onder meer op de ring van de A10 vindt. In een fractie van de paar seconden dat je dit bord passeert, moet je behoorlijk complexe beelden vertalen naar een boodschap.

DRIPs

DRIP: Dynamisch Route Informatie Paneel

Tiggeler: “Beste Rijkswaterstaat, ik rijd niet in een diagram. Ik rijd met 100 kilometer per uur over het zoab en heb ongeveer een bestemming in min hoofd. Als ik op een tekstbord lees dat er ‘3 km file A9 richting Almere’ staat, ben ik in een seconde compleet geïnformeerd.”